Klik hier & lees online onze nieuwsbrief met aanklikbare illustraties en onderwerpen!

HULPMIDDELEN
- om naast je Bijbel te gebruiken -

Er zijn vele hulpmiddelen om NAAST je Bijbel te gebruiken. Hieronder vind je er een aantal toegelicht.

Toelichting vooraf
Een heleboel van deze hulpmiddelen kun je (vaak in het Engels) in vele vormen online terugvinden. (Zoek bijvoorbeeld op 'bible commentary pdf' of 'bible dictionary download' of de naam van een specifiek boek/document [wees creatief]).

Zelf vind ik het prettig om met naslagboeken in de vorm van een echt boek te werken. Schaf echter niet zomaar wat aan. Bekijk eerst heel goed wat je wilt. Ga kijken in een lekkere grote boekhandel op de afdeling 'Theologie' of 'Godsgeleerdheid' of zoek naar 2e hands boeken. Misschien hebben familie of vrienden nog wel wat interessante boeken te leen of te heb.

Als het om Engelse boeken gaat dan kun je vaak op www.amazon.com een paar pagina's inkijken. Als je vervolgens de ISBN-gegevens noteert, kun je ze vaak via een betere boekhandel gewoon bestellen. (Ik bestel zelf ook wel via BOL.com)

Let wel, het opbouwen van een eigen 'bibliotheek' met naslagwerken is een kwestie van geduld. Je moet hier ook de tijd voor nemen. Maak voor jezelf een 'verlanglijstje' en selecteer goed wat je wilt hebben/ wat je zoekt. Probeer te kijken naar onafhankelijke boeken (dus niet vanuit een bepaald kerkgenootschap uitgegeven). Koop alleen die boeken die je echt heel graag wilt hebben en bezuinig daar dan niet op. Een goed boek kun je je leven lang gebruiken!

Lijst met hulpmiddelen


Studiebijbel
Een studiebijbel (Studybible) bevat veel achtergrond informatie die ook in andere boeken staat, maar die dan nu in de Bijbel zelf is opgenomen. Er zijn vele verschillende studiebijbel verkrijgbaar (m.n. in het Engels is er veel keuze).
Zo heb je bijvoorbeeld een archeologische studiebijbel (NIV) met veel archeologische achtergronden en foto's. Ook is er bijvoorbeeld een Chain-reference Bijbel met veel tekstverwijzingen naast de tekst. En aardig om te noemen is de Companion Bible van Bullinger, met veel extra toelichtingen in de Bijbel opgenomen.
Studiebijbels zijn echter wel vaak vrij prijzig. Een ander nadeel is dat de toelichtingen vaak geschreven zijn in de richting van de theologische of kerkelijke achtergrond van de samenstellers of schrijvers. Een studiebijbel kan dus best handig zijn, maar met een gewone Bijbel en een paar leuke andere naslagwerken kom je ook een eind (Misschien nog wel verder). Schaf er dus zeker niet zomaar een aan. Na verloop van tijd kun je het altijd eens overwegen. Maar bedenk dan vooral heel goed wat je wilt.
terug naar overzicht

Bijbelcommentaar
Een Bijbelcommentaar (Bible commentary) bestaat uit een of meerder delen. Het is een boek dat vers voor vers uitleg geeft over de betekenis van dat vers. Ook hierbij geldt dat zo'n beetje elke kerkelijke stroming z'n eigen Bijbelcommentaar(set) heeft uitgegeven.
Op zich is het best leuk om enkele Bijbelcommentaren te raadplegen als je de bedoeling van een bepaald vers niet goed begrijpt. Zo kun je soms verschillende visies tegenkomen over een tekst.
Zelf heb ik het 'Nelson's New Illustrated Bible Commentary' [ISBN10: 0785209905 / ISBN13: 9780785209904] Dit is een Bijbelcommentaar dat uit 1 deel bestaat (dus in 1 boek, maar wel bijna 2000 pagina's). Er staan over allerlei onderwerpen kaders met toelichtingen of achtergrondinfo. Een commentaar (ook in één boek) wat nog op m'n verlanglijstje staat is 'The Wycliffe Bible Commentary' [ISBN10: 0802496954 / ISBN13: 9780802496959] . Je kunt ook vele goedkopere pocket-commentaren verkrijgen, maar deze zijn dan wel meestal minder compleet. Ik heb zelf allerlei commentaren bekeken (via amazon.com) en voor mij lijken deze twee het best bij mij aan te sluiten.
terug naar overzicht

Bijbels Woordenboek
Een Bijbels Woordenboek (Dictionary) geeft omschrijvingen van in de Bijbel voorkomende woorden, plaatsen en personen. Je kunt er vele soorten en maten van vinden, zowel online als in boekvorm. Vele bevatten ook schema-tjes, kaartjes en tekeningen of foto's om het geheel toe te lichten. Als je op zoek bent naar een uitgebreid goed leesbaar, maar niet duur boek, dan zou ik je 'Young's Bible Dictionary' [ISBN10: 1414315686 / ISBN13: 9781414315683] aanraden. Dit woordenboek geeft tevens toelichting op vele theologische termen, maar vertelt ook bijvoorbeeld over de geschiedenis, culturele en geologische achtergrond van Israël. Ik ben er zelf heel blij mee en ik lees 'm ook wel eens gewoon voor de leuk. Niet specifiek op zoek dus, maar gewoon een beetje bladeren.
terug naar overzicht

Lexicon
Een Lexicon is eigenlijk een soort tweetalig woordenboek, zoals wij dat bijvoorbeeld kennen voor EN-NE, maar dan bijvoorbeeld voor Hebreeuws-Engels of Grieks-Engels.
Zelf heb ik twee goede Engelse exemplaren.[ Brown-Driver-Briggs voor Hebreeuws OT en Thayer voor het Griekse NT].
Bij elk woord zie je de meest voorkomende betekenis en bij een werkwoord bijv. de stam. Ook is het woord vaak gekoppeld aan het Strongnummer-systeem [Een strongnummer is een systeem dat alle woorden uit de Bijbel nummert (gebaseerd op de Engelse King James Versie). Als je dit nummer opzoekt, kun je meerdere vertalingen van het woord vinden, of een overzicht van waar dat woord nog meer voorkomt in de Bijbel.]
Je kunt goedkope lexicons kopen of lexicons raadplegen via internet. Maar als je de zaak serieus wilt aanpakken, investeer dan gelijk in twee goede exemplaren (voor Hebreeuws én Grieks). Een lexicon heb je echter alléén nodig als je iets met Hebreeuwse- of Griekse teksten wilt gaan doen. Voor die tijd niet.
terug naar overzicht

Concordantie
Een concordantie (Concordance) is een boek met lijsten korte zinnetjes. Zo'n beetje elk woord uit de Bijbel staat er in alfabetische volgorde in, met per woord een lijst van versen waarin het woord voorkomt. Meestal staat het versnummer genoemd, met daarachter enkele woorden uit dit vers, waarin het betreffende woord schuingedrukt staat. Het is best handig om een concordantie in het NED te hebben. Bij voorkeur bij de Bijbelvertaling die je gebruikt. Ik kan er zelf altijd sneller en uitgebreider teksten in terugvinden, dan met speciale Bijbelcomputerprogramma's. Ik heb ook een Engelse concordantie, maar dit is een soort 3-in-één boek. Het is een woordenboek, topical boek en concordantie in één. Het is 'The Three-In-One Bible Reference Companion' [ISBN10: 0785209735 / ISBN13: 9780785209737]. Het is een handig boek voor niet veel geld. Ik zou het echter niet aanschaffen in plaats van een los woordenboek, topical boek of concordantie. Maar als aanvulling is het zeker een leuk boek (of voor op reis, om ruimte te besparen).
terug naar overzicht

Topical Bible of Topical Textbook
Twee kanjers op dit gebied, die ik absoluut kan aanbevelen absoluut zijn:

  • Nave's Topical Bible: een lekkere dikke pil over allerlei onderwerp uit de Bijbel. Per onderwerp staan zo'n beetje alle teksten, die hierop betrekking hebben volledig uitgeschreven opgesomd. Dus niet zoals bij een concordantie alleen een kort zinnetje met dat specifieke woord, maar alle teksten over dit onderwerp. Ook online op internet verkrijgbaar of downloadbaar in pdf.
  • Torrey's New Topical Textbook: naar mijn weten wordt dit boek helaas niet meer in boekvorm uitgegeven. Ik heb er een via een antiquariaat gevonden. Wel online te vinden of in pdf.
    Het zit een beetje tussen een woordenboek en concordantie in. Neem bijvoorbeeld het onderwerp 'the scriptures'. Dan staat er bijvoorbeeld:
    - worden ook genoemd: (en dan een hele lijst woorden, met versnummers erachter)
    - ontworpen voor: (weer een lijst)
    - moeten zijn: (lijst enz.)
    Als je woordstudies doet of topic-studies, dan is dit boek een hele goede hulp.
    terug naar overzicht

    Bijbels handboek
    Een Bijbels handboek (Bible Handbook) is handig voor achtergrondinfo over de Bijbel. Meestal vertelt het iets over de schrijvers, over culturele achtergronden, en verschillende volkeren die in de Bijbel genoemd worden. Ook vaak tijdsbalken en schema-tjes en bepaalde onderwerpen verder uitgediept en toegelicht met tekeningen en foto's. Een Bijbels handboek hoeft zeker niet duur te zijn. Bij een uitverkoop van boeken in je warenhuis, kun je ze voor weggeefprijsjes tegenkomen. Koop er dan twee, dan kun je er nog eens een kado doen aan iemand.
    Op een boekenuitverkoop heb ik heel goedkoop ooit het volgende handboek gekocht: 'Groot handboek bij de Bijbel' [ISBN10: 9024285569 / ISBN13: 9789024285563].
    Een leuk, niet zozeer handboek, maar meer Gids bij de Bijbel, is: 'De Bijbel gaat open'. Door Mary Batchelor. [ISBN10: 9033812703 / ISBN13: 9789033812705].
    terug naar overzicht

    Bijbel Atlas
    Eigenlijk net zoiets als een handboek, maar dan specifiek toegespitst op steden en landen van de Bijbel. Vaak ook met vele kaartjes over hoe bijbelse personen door een gebied getrokken zijn en achtergrond en/of archeologische info over steden en landen. Ook dit hoeft niet duur te zijn. Probeer het eens bij tweedehands boekhandels of op braderiën. Ook voor boeken over archeologie of culturele achtergronden en gewoontes uit Bijbelse tijden.
    Een goedkoop kaarten-atlasje is bijvoorbeeld: 'Studie-atlas van de Bijbel'. Door Tim Dowley [ISBN10: 9058293742 / ISBN13: 9789058293749]. In deze serie zijn nog meer handige gidsjes voor bij de Bijbel uitgegeven.


    Een website die ook interessant is om eens te bekijken is: Bijbelse Plaatsen.nl
    En twee websites waarop je mooie kaarten kunt vinden over de Bijbel:
    - Bible Atlas
    - Archaeological study bible maps
    terug naar overzicht

    Computerprogramma's en online Biblestudytools
    Op internet zijn diverse online-biblestudytools te vinden. Twee zeer uitgebreide zijn bijvoorbeeld:
    Biblestudytools.com en StudyLight.org. Maar ook gratis downloadbare programma's (wel in het Engels) waarvoor je eveneens gratis diverse bijbels en naslagwerken kunt downloaden. (bijv. E-sword of Swordbible). Een ander leuk programma-tje is de gratis downloadbare interlinear scripture analyser; zoals de naam al verklapt een interlineair Bijbel.
    Een vrij duur, maar wel uitgebreid computerprogramma op CD-rom (volledig installeerbaar op de PC) is de 'Online Bijbel'. Dit programma bevat vele Bijbelvertalingen, commentaren en andere naslagwerken, die je allemaal tegen elkaar kunt openzetten. En met handige zoekopties. Een flinke investering, maar dan ben je ook wel gelijk in één keer klaar. Als je veel met de computer werkt en het geen probleem vind om achter je PC aan Bijbelstudie te doen, kun je voor dit programma kiezen. Je kunt het ook achteraf steeds uitbreiden met nieuw uitgekomen modules, die je kunt kopen. Verder kun je er ook je eigen persoonlijke notes in toevoegen en je kunt vrij eenvoudig informatie uitprinten.
    terug naar overzicht

    Bijbel overzichten/ surveybook
    Hierin vind je van de hele Bijbel (of per Testament) een soort van schematische samenvatting/ uitreksel per Bijbelboek. Het zegt in korte zinnen of steekwoorden iets of de schrijver en de tijd. Dan over het hoofdstuk of thema-indeling. Meestal nog iets over een sleutelvers of -boodschap en over hoe het boek op Jezus wijst. Een soort kapstok dus. Ook hier geldt: zowel downloadbaar of in boekvorm verkrijgbaar. Zoek bijvoorbeeld op: 'bible survey' of 'bible outline'.
    Een aardig boekje is: The Bible Book By Book. Door G. Colman Luck [ISBN10: 0802400450 / ISBN13: 9780802400451].
    terug naar overzicht

    Overige hulpmiddelen
    Tot slot kun je nog zoeken naar allerlei info en opsommingen online of in boekvorm over bijvoorbeeld:

    • Namen van Bijbelse personen:
      -
      Lijst van waar ze voorkomen in de Bijbel
      - Lijst met de betekenis van Bijbelse namen (Hitchcock's Bible Names Dictionary)
      Een heel aardig boek over Bijbelse personen en plaatsen is:'Who's Who and Where's Where in the Bible'. Door Stephen M. Miller. [ISBN10: 1593101112 / ISBN13: 9781593101114]

    • Tekstverwijzingen (dwarsverwijzingen/ cross-references):
      Dit zijn verwijzingen naar andere Bijbelteksten die in kleine letters onder een tekst staan aangegeven. Een zeer uitgebreid boek met tekstverwijzingen is 'The Treasury of Scripture Knowledge' [ISBN10: 0917006224 / ISBN13: 9780917006227]. Ook online verkrijgbaar op diverse websites.
      terug naar overzicht

    • Strongnummers:
      Je kunt strongconcordanties in boekvorm kopen, maar ook vele online raadplegen. Het is een soort concordantie op woordnummers in plaats van het woord zelf. Het soms dus alle teksten op waarin specifiek die vorm van het woord voorkomt. Ook lexicons zijn vaak aan dit systeem gekoppeld. Strongnummers zijn soms handig, maar staar je er niet blind op. [Een strongnummer is een systeem dat alle woorden uit de Bijbel nummert (gebaseerd op de Engelse King James Versie). Als je dit nummer opzoekt, kun je meerdere vertalingen van het woord vinden, of een overzicht van waar dat woord nog meer voorkomt in de Bijbel.]
      Een overzicht van Strong-numbers vind je bijvoorbeeld hier. Strongconcordanties in boekvorm werken meestal op alfabetisch woord, i.p.v. op nummer. Een handige online-zoektool, vind je hier.

    • Boekje met lijsten:
      Meer vaak leuk voor de feitjes dan echt handig. Zo zijn er bijvoorbeeld lijstjes met de volgorde van de scheppingsdagen of 10 plagen in Egypte. Welke Bijbels maanden er zijn, of wat de betekenis is van maten en gewichten. Hoe heten de 12 apostelen, welke gelijkenissen vertelde Jezus en waar staan de 7 bazuinen uit Openbaringen ook al weer voor?
      Een leuk uitprintbaar exemplaar vindt je hier (in pdf-formaat).
      terug naar overzicht

    • Een overzicht van symbolen en typen in de Bijbel:
      Voor een goed overzicht kun je zoeken naar:'Wilson's Dictionary Of Bible Types'. Online of in boekvorm. [ISBN10: 1565634187 / ISBN13: 9781565634183]. Er is genoeg over te vinden op internet. Een handig compact lijstje (in pdf) vind je hier.

    • Maps en Charts:
      Ik hou zelf nogal van schema-tje en overzichtjes. Dat maakt alles vaak toch een stuk overzichtelijker. Een mooie website (wel Engels) met heel veel kaarten en schema's (in pdf) is Biblecharts.org. Hier moet je zeker een keertje kijken als je tijd hebt!

    • Kerkgeschiedenis:
      Het is altijd leuk om iets over kerkgeschiedenis te worden. Gewoon een beetje de grote lijnen. Je hoeft echt geen historicus te worden en je kunt de geschiedenis toch niet veranderen. Maar als je online zoekt, kun je best veel geschikte informatie vinden die niet te diep op de zaak ingaat. Er zijn ook wel boeken over te koop, maar die zijn toch vaak vrij prijzig. Probeer globaal iets te lezen over algemene kerkgeschiedenis; de geschiedenis van het christendom vanaf de eerst discipelen totaan nu, met ups en downs, vervolging en overwinning. Het kan je helpen bij je Bijbelstudie, bijvoorbeeld bij de uitleg van verschillende profetieën. En probeer iets te lezen over specifiek Nederlandse Kerkgeschiedenis.
      Christen zijn is door de eeuwen heen zeker niet vanzelf gegaan!

      Twee boeken m.b.t. 'kerkgeschiedenis', die ik je kan aanraden om te lezen:

      • 'Opwekkingen in de geschiedenis'. Door Theo Veldhuis. [ISBN 9077476024] - over geloofsopwekkingen door de eeuwen heen. (ook in NL)
      • 'Foxe's book of the martyrs'[ISBN10: 1565635043 / ISBN13: 9781565635043] - niet een pil om even lekker weg te lezen, maar wel goed om je eens in te verdiepen: over de christenvervolging door de eeuwen heen. Ook goed online te vinden.

    • Theologische boeken:
      PAS OP! met boeken over (systematische) theologie. Die gaan over kerkelijke (door stemming) vastgestelde dogmatiek. Als serieus Christen kun je deze boeken beter laten voor wat ze zijn. Niet lezen dus!
      (En mocht je persé een beetje een idee willen hebben van wat er dan instaat, zoek er dan een of meer online)
      terug naar overzicht

    • Lijst met de betekenis van de namen van God.
    • Lijst met namen van afgoden uit Bijbels tijden.
    • Lijst met parallellen tussen de 4 Evangeliën.
    • Bijbels uitleg van nummers en getallen. Er is veel over te vinden. Kijk bijvoorbeeld hier. Pas op dat je niet in mystiek of kaballah uitkomt!

    • Boeken om Grieks en Hebreeuws te leren:
      Zeker geen must, maar wel leuk! Van internet zijn gratis vele cursussen te downloaden, maar wel vaak in pittig grammaticaal Engels. Geloof me, daar word je echt niet blijer en gemotiveerder van. Je bent eerst tijden bezig, voor je doorhebt wat de Engelse termen nu eigenlijk in het Nederlands betekenen, en dan heb je het Griekse deel nog niet eens gehad. Dus, heb je de mogelijkheid om ergens een cursus 'Bijbels Hebreeuws'of Nieuwtestamentisch Grieks (of ook wel Koine Grieks) in het Nederlands te volgen, dan is dat zeker leuk om te doen. In een jaar kun je al best heel wat leren. Je hoeft geen professioneel Bijbelvertaler te worden, maar globaal wat zinnetjes kunnen lezen of bepaalde woorden herkennen is wel heel leuk!
      Zelfstudie is niet onmogelijk, maar wel zwaar.
      Twee Nederlandstalige methodes zijn:
      - Hebreeuws: J.P. Lettinga (ISBN 9004118098 en 9004118071)
      - Grieks: J. Beeftink (ISBN 9789076809731 en 9789076809779 )

      Let op! Modern Hebreeuws en modern Grieks is niet hetzelfde als de Bijbelse talen. De taalcursussen waar men in de bladen of via TV reclame voor maakt zijn meestal de moderne talen. Deze zijn dus niet geschikt om de Bijbel mee te lezen. Je zal er misschien wel een eind mee komen, maar zo'n cursus is toegespitst op het spreken van de taal in gebeurtenissen uit het dagelijks leven, niet op het lezen van de Bijbel.
      terug naar overzicht


    • En ook belangrijk: pennen, ringbandblok of kladblok, markers of kleurpotloden, liniaaltje, leesloep, woordenboek EN-NE, etc.

    Tip:
    Regelmatig staat er achterin een boek een lijst met boeken, die als broninformatie zijn gebruikt of die geadviseerd worden voor verdere studie. Bekijk zo'n lijst altijd aandachtig en kijk of er misschien iets op staat wat je interesse heeft. (Ook hier geldt weer; schaf niet zomaar wat aan, maar doe er eerst verder onderzoek naar. Kijk hier ook naar de tips voor het beoordelen van informatie)

    Tip 2:
    Een zeer uitgebreide online Library met Biblecommentaries, Dictionaries, naslagwerken etc., die je kunt downloaden, vindt je hier. Maar zoals de site zelf al zegt:" Beware of what you read! This is a library! Not everything here is guaranteed to be 100% biblical! Compare everything with Scriptures!"


    Informatie zoeken op internet
    Terug